Uit het Stamboek - Behou(d)t het Goede - augustus 2018 nummer 8

30 augustus 2018

Kleur

Wat er allemaal ooit is vastgelegd ....

Iedereen kent de bekende Westerdijkschouwen met hun oplopende koppen en ovale ramen in de kajuit. Soms zien Ronde of Platbodemjachten er minder traditioneel uit dan je zou hopen en verwachten. Hier een detailfoto van de 9 meter Westerdijk zeeschouw 'Najade', tot 2013 "actief" in het Stamboek. Deze foto is niet bewerkt. Bolders en boeisel zijn in een tint roze geschilderd. De opbouw is traditioneel wit, onder het berghout is ze zwart geschilderd.

Deze foto is gemaakt in 2014. Ook latere foto's laten deze kleur (helaas) nog zien.
Deze foto is gemaakt in 2014. Ook latere foto's laten deze kleur (helaas) nog zien.

De Criteria van de SSRP zijn hier duidelijk over: Er dienen, uitgezonderd voor de biezen, potdeksels en berghouten, kleuren te worden toegepast die historisch gebruikelijk waren. Het aantal kleurencombinaties dient zoveel mogelijk beperkt te blijven. Witte kleurvarianten, donker groen, donker blauw, donker rood, grijstinten, en zwart verdienen de voorkeur. Heldere kleurvarianten zijn niet acceptabel, tenzij toegepast op de boeisels van jachten in visserman uitvoering in combinatie met een zwarte of grijze rompkleur.

Een Tholense schouw in Engeland

Onlangs ontvingen wij een mail uit Engeland van Ewout Van-Manen, die al ruim 50 jaar in Engeland woont en geïnteresseerd is in onze Ronde en Platbodemjachten:
Ik geloof dat de Tholense schouw 'De Uil' van een kennis van mij is en nu in Engeland ligt. De eigenares, Dr S. Perks, zou het schip graag registreren in het Stamboek. 
Tussen de Stamboekbeheer Jan Eissens en Ewout volgde een uitgebreid mail-verkeer, waarbij ook diverse, recente foto's beschikbaar kwamen.

De Tholense schouw (waarschijnlijk) 'De Uil' in Engeland
De Tholense schouw (waarschijnlijk) 'De Uil' in Engeland

Nog los van de kleur, lieten diverse foto's, allerlei zaken zien, die niet op een Rond of Platbodemjacht thuishoren. Dus een mogelijke her-inschrijving is nog heel ver weg.

Het scheepstype Tholense schouw

Er zijn 27 Tholense schouwen opgenomen in het Stamboek. Allemaal uit de jaren-60 van de vorige eeuw, De start van het Stamboek dus. De meeste hebben een doorlopende kajuit en zijn door de scheepswerf "de Amer" in Drimmelen gebouwd. Van een groot deel hebben we helaas geen foto's noch werfgegevens. 

Voor zover ik weet zijn er tussen ca.1970 en 2000 drie types "Tholense schouwen" gebouwd, door een paar verschillende werven. De twee oudste modellen waren vrijwel identiek met een spiegel. Het meest opvallende verschil zat in de kajuit. De bekendsten, de eerste, hadden een doorlopende rechte kajuit. Later was er een andere werf, die een Tholense schouw bouwde met een getrapte kajuit. De schouw uit Engeland heeft dat. ook. We weten alleen niet welke werf dat was.

In ons archief vinden nog het volgende: Op het programma tijdens de Winterreünie in Muiden in 1997 stond een voordracht van de heer Jules van Beylen, voormalig conservator van het Nationaal Scheepvaart Museum te Antwerpen over "De schouwen van Zeeland" en een toelichting op de aanvullende criteria voor Zeeuwse schouwen namens de Werkgroep Criteria Schouwen in de persoon van de heer G. de Jong. Als belangrijkste conclusie uit dit onderzoek kan gelden, dat de meer recent gebouwde "Tholense" schouwen met een rechte achterspiegel, zoals bekend bij de Friese schouwen, als niet authentiek dienen te worden beschouwd. De originele hadden geen achterspiegel! Voor het Stamboek had deze conclusie geen directe gevolgen. De Tholense schouwen in het Stamboek waren al veel eerder geregistreerd met de kennis van toen en dat is niet meer terug te draaien.

Maar het blijkt, dat het nog steeds zinvol is om gedegen onderzoek te doen naar de geschiedenis en herkomst van onze Ronde en Platbodemjachten! Er is al veel vastgelegd, maar er is nog veel meer .....

 

Het Vlugschrift "Uit het Stamboek - Behoud(t) het goede" 
wordt samengesteld door Gerard ten Cate.
 


 

Terug naar vorige pagina