Aurelia

Aurelia

Het boatsje 'Aurelia' is de luxe uitvoering van het type Friese boot, eenvoudig 'boatsje' genoemd. De afmetingen konden verschillen, maar de bouwwijze was in principe gelijk: naast de kielbalk, twee bodemplaten, waarop dan de gangen werden opgezet. De eenvoudigste bootjes, meestal werkscheepjes voor vissers en boeren, hadden maar één gang, waren daardoor hoekig, maar wel goedkoop. Wilde men een fraaier 'boatsje' hebben, dan kwamen er twee, drie, of meer meer gangen, waardoor het schip 'ronder' werd. Het principe van de bouwwijze van het 'boatsje', is ook toegepast bij de tjotters, Friese Jachten en boeiers, waarbij alleen meer gangen werden gebruikt.

De 'Aurelia' is een tweegangs boatsje, dat echter luxueus is afgewerkt en voorzien van snijwerk en een smal roertje, terwijl het getuigd is met een bezaantuigje, zulks in tegenstelling met de 'werkboatsjes', die een eenvoudig sprietzeil voerden. 

Eigenschappen

Plaquette nummer:12 Zeil nummer:
Categorie:A Tekening nummer:
Type:Boatsje

Bouw

Bouwjaar:1883 Ontwerper:E. Holtrop van der Zee
Werf:E. Holtrop van der Zee Werf plaats:Joure
Motor: Motor type:
Materiaal romp:Eikenhout Materiaal kajuit:
Materiaal zeil:Katoen
Onderwaterschip: Kiel:

Afmetingen

Lengte stevens:4,10 m Breedte berghout:1,50 m
Diepgang:0,20 m Masthoogte water:0,00 m
Oppervlakte grootzeil:8,10 m2 Oppervlakte fok:0,00 m2
Oppervlakte botterfok:0,00 m2 Oppervlakte kluiver:0,00 m2
Oppervlakte totaal:8,10 m2 Oppervlakte overig:0,00 m2

Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip

1883 – 1893 Jkvr. A. Vegelin van Claerbergen, Joure ( Aurelia)
1893 – 1910 ( Aurelia)
1910 – 1941 Jhr. B.J. Vegelin van Claerbergen, Joure ( Aurelia)
1941 – 1942 J. Dikkerboom, Oudehaske ( Aurelia)
1942 – 1943 H. van der Veen, Joure ( Aurelia)
1943 – 1953 F. Boltjes, Heerenveen ( Aurelia)
1953 – 1955 C.J.W. van Waning en H.G. van Slooten ( Aurelia)
1955 – 1994 H.G. van Slooten, Leeuwarden ( Aurelia)
1994 – Nu (laatst bekend) S.K.J. van Slooten, Harkstede ( Aurelia)

Geschiedenis

1883

1883

1883: De werfboeken van Eeltje Holtrop van der Zee in Joure

De heer H.G. van Slooten schrijft in Stichtingsmonografie 28 'Het sierbootje Aurelia' het volgende:
Intussen speurden wij naar de herkomst van dit pronkstukje! Een grote steun hierbij waren de werfboeken van de werf te Joure, thans eigendom van de Ottema Kingma Stichting te Leeuwarden. Mondelinge inlichtingen hadden ons reeds zover gebracht, dat wij wisten, dat vóór de heer F. Boltje te Heerenveen, eigenaar was de heer Dikkerboom te Joure en dat daarvoor het bootje altijd gelegen had in de vijvers van Herema-State aldaar, de residentie van de familie Vegelin van Clarebergen. Die winter loste Van Waning de herkomst geheel op, door in de werfboeken de volgende inschrijving te vinden:

Joure den 20 Juny 1883 

Een boot gemaakt voor de Heer Vegeling van Clarebergen lang 14 Voet'. 
De afmetingen van ons bootje zijn:
Lengte over de stevens         4,10 m 
Wijd buitenwerks (over de wellings)     1,40 m 
Wijd binnenwerks             1,23 m 
Vooreind lang                 1,38 m 
Achtereind lang             2,72 m 
Lengte zwaarden             1,00 m 
Breedte zwaarden             0,60 m 

De hierboven aangehaalde inschrijving kon niet anders zijn dan de geboorteakte van ons scheepje.

Aantekening van E.H. van der Zee in zijn 'Dagboek': 20 Juny 1883. Een boot gemaakt voor de heer Vegelin van Clarebergen'.  De geboorteakte van 'Aurelia'. Bibl. Ottema Kingma Stichting, Leeuwarden.
Aantekening van E.H. van der Zee in zijn 'Dagboek': 20 Juny 1883. Een boot gemaakt voor de heer Vegelin van Clarebergen'. De geboorteakte van 'Aurelia'. Bibl. Ottema Kingma Stichting, Leeuwarden.

Een nader onderzoek in de rekeningboeken van de werf, leverde in 1883 de volgende aantekening op:

'Jhr. Vegeling, een nieuw boot 
'koperslager'         21,40
'smit'              
'verwer'         21,00
‘boot’            110,00
'nieuw vlagstok'     4,25
kussen en rugriem’    1,50

Deel van de bijkomende kosten van de bouw van 'Aurelia' uit het rekeningboek E.H. van der Zee. Bibl. Ottema Kingma Stichting, Leeuwarden
Deel van de bijkomende kosten van de bouw van 'Aurelia' uit het rekeningboek E.H. van der Zee. Bibl. Ottema Kingma Stichting, Leeuwarden

1958

1958

1958: De 'Aurelia' aangemeerd

1980

1980

1980: Stichtingsmonografie nummer 28, blz. 413 - 422: Het sierbootje 'Aurelia’

De heer H.G. van Slooten begint Stichtingsmonografie nummer 28 als volgt:
Toen op 5 juli 1953, na de zo zeer geslaagde dagen van de eerste reünie van Ronde Jachten te Grouw, des avonds mijn vriend Van Waning bij mij kwam op mijn woonschip en wij alles nog eens bespraken en samen genoten van het vele, dat wij deze dagen hadden beleefd, zei hij plotseling: 'Morgenvroeg moeten we naar Heerenveen, want daar ligt een tjottertje en dat moet voor Friesland gered worden'. 

Wij reisden per trein en daar wij niet wisten waar het opgegeven adres was, namen wij bij het station een taxi. Wie schetst onze verbazing, dat na 300 m. wij reeds ter plekke waren! Mevrouw Boltje bleek een jeugdige vrouw te zijn, terwijl wij een oude weduwe hadden verwacht! Bij binnenkomst in de kamer viel ons oog direct op een juweel van een klein houten leeuwtje, bruin geverfd met manen, die kennelijk vroeger van goud waren geweest en een witte sik! 
Deze leeuw deed ons eigenlijk al direct besluiten het scheepje te kopen, want als dit detail zo fraai was, dan moest het bootje zelf ook wel bijzonder zijn! Met de eigenaresse gingen we daarna naar het schiphuis, waar het scheepje, dat 'Aurelia' bleek te heten, lag. Hoewel het niet in een al te beste staat verkeerde, zagen wij dadelijk dat het een raspaardje was, een buitengewoon fraai model, hetgeen de hand van de meester-scheepsbouwer Eeltje Holtrop van der Zee uit Joure deed vermoeden. Wij aarzelden dan ook niet lang en kochten voor een zeer redelijke prijs het 'boatsje', want dat is het, nadat wij de eigenaresse de verzekering hadden gegeven, het scheepje te zullen opknappen en voor Friesland te bewaren. 

Lees verder het hele verhaal in de Stichtingsmonografie nummer 28: Het sierbootje 'Aurelia’.

1988

1988

1988: De 'Aurelia' onder zeil

1990

1990

1990: De Aureliaprijs, ingesteld door de heer en mevrouw Van Slooten-Kaan

In 1990 hebben de heer en mevrouw Van Slooten-Kaan de Aureliaprijs ingesteld, genoemd naar het boatsje "Aurelia". Deze wisselprijs is bestemd voor de auteur van een boek, tijdschriftartikel of andere publicatie, al dan niet in Stichtingsverband verschenen, waarbij als voorwaarde wordt gesteld dat een en ander 'Voldoet aan de doelstellingen van de Stichting Stamboek Ronde en Platbodemjachten'. 
De prijs zal in de lustrumjaren van de SSRP worden uitgereikt tijdens de zomerreünie.

1997

1997

1997: Boek Tjotters en Boatsjes van Dr. Ir. J. Vermeer


 

2005

2005

2005: De 'Aurelia' tijdens de reünie ter ere van het 50-jarig bestaan van de SSRP in 2005 in Grouw

Heeft u vragen en/of opmerkingen?

Terug naar het overzicht