De Kleine Beer

De Kleine Beer

Gerben Symens van der Werf, werf baas op de werf 'Kromwâl' in Britswerd, was een uitmuntende tekenaar. Hij maakte veelal eerst een tekening van zijn te bouwen schepen. Hier zijn gelukkig vele exemplaren van bewaard gebleven in het Fries Scheepvaartmuseum. Vervolgens werden er op schaal modellen gemaakt. Naast de pramen bouwde Gerben Symens en zijn zonen veel roefschuitjes van rond de 20 ton. Maar er werden niet alleen werkschepen gebouwd. Voor de pleziervaart werden er veel tjotters en Friese jachten door de jaren heen gebouwd. De tjotters en jachten waren rond de zes meter lang en ca. 2,80 m breed. De Boeier 'Ummeke' werd in 1929 gebouwd.

De boeier 'Ummeke' (nu De Kleine beer' werd in 1929 gebouwd voor de heer H.E.A. Weijgers uit Rotterdam. Dhr. Weygers was in de jaren vijftig havenmeester van de RZV aan de Kralingse Plas te Rotterdam en woonde met z'n dochter (?) aan boord van het scheepje, dat toen al 'De Kleine Beer' heette.

Op het Snekermeer in 2016
Op het Snekermeer in 2016

Eigenschappen

Plaquette nummer:98 Zeil nummer: RC44
Categorie:A Tekening nummer:
Type:Boeier

Bouw

Bouwjaar:1929 Ontwerper:G.S. van der Werf
Werf:G.S. van der Werf Werf plaats:Kromwâl, Britswerd
Motor:Inbouw Motor type:Albin 10pk 1958
Materiaal romp:Staal Materiaal kajuit:Teakhout
Materiaal zeil:Dacron
Onderwaterschip:Gepiekt Kiel:Kielbalk

Afmetingen

Lengte stevens:7,53 m Breedte berghout:2,80 m
Diepgang:0,60 m Masthoogte water:11,40 m
Oppervlakte grootzeil:26,50 m2 Oppervlakte fok:13,80 m2
Oppervlakte botterfok:0,00 m2 Oppervlakte kluiver:0,00 m2
Oppervlakte totaal:40,30 m2 Oppervlakte overig:0,00 m2

Register Varend Erfgoed Nederland

Registratie nummer:1530 Registratie datum:23-04-2017
Geregistreerd als:A

Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip

1929 – 1957 H.E.A. Weijgers, Rotterdam ( Ummeke)
1957 – 1989 C.J. den Boogert, Rotterdam ( De Kleine beer)
1989 – 1997 H. de Ruig, Amsterdam ( De Kleine Beer)
1997 – Nu (laatst bekend) G.J. van Reeuwijk en S. Vos, Arum ( De Kleine Beer)

Geschiedenis

1959

maart 1959

maart 1959: Waterkampioen maart 1959 nr1018 - Met de Kleine Beer van Friesland naar Rotterdam

Het lijkt enigszins een dwaze en zeker een hachelijke onderneming om bij harde N.O.-wind en vries-temperaturen, in de nacht tot -6°, te denken over het afhalen van een boeier in Friesland om die over de oude Zuiderzee naar Rotterdam te brengen. Toch was dit plan al maanden voor de tijd klaar en wanneer men zich maar niet door dergelijke weersomstandigheden uit het veld laat slaan, blijkt het dat zulke plannen toch uitvoerbaar zijn. Er was zelfs animo genoeg om mee te zeilen en het avontuur mee te beleven. Jammer dat de heer Visser van de Holland op het laatste moment griep kreeg, maar onze heer Jonker was niet aan het wankelen te brengen. Ook mijn zoon Jan hield natuurlijk vol, omdat de jeugd nu eenmaal geen gevaren ziet en de heer Visser zorgde voor een remplaçant in de vorm van zijn zoon Han, die blijk gaf een kundig navigator te zijn.

Dinsdagmorgen 1 april vroeg vertrokken mijn zoon en ik met de chauffeur naar Britswerd, waar de boeier door de kundige handen van de scheepsbouwer Van der Werf in orde was gemaakt, terwijl Hans van Wieren uit Sneek er een 10 pk Albin 2-cilindermotor in had gezet. Over de afsluitdijk rijdende zagen wij zware golven met witte koppen lopen en wij hadden maar één hoop, dat het weer donderdag wat handzamer zou zijn als wij het IJsselmeer moesten oversteken.

In Britswerd arriveerden wij om 10.15 uur en toen pronkte de boeier in het volle zonlicht weliswaar bij een flinke N.O. bries, maar hij was goed vastgelegd. Wij vonden bij Moeder Van der Werf direct al een hete kop koffie en een zeer hartelijk en echt huiselijk onthaal. De mooie beer prijkte nog in haar beste kamer en zou tenslotte met enige ceremonie op het roer worden geplaatst. Een kundig man van de zeilmaker Molenaar in Grouw was al volop bezig met de voorbereidingen om de nieuwe zeilen aan te slaan en na hard werken bleek het grootzeil prachtig te staan en ook de botterfok was een enorme aanwinst. Deze vakman had ook nog in een recordtempo andere reparaties en veranderingen aan het touwwerk en de zwaardlijnen aangebracht, alles in de beste kwaliteit.
Het schip was werkelijk een juweel om te zien, al leek het mij wat klein nu het in het water lag. Toen de boeier in de schuur stond was hij veel groter. Het zijn nu eenmaal de verhoudingen tot de omgeving, die een rol spelen. Er was voldoende animo voor de proefvaart en wij zouden om 3.30 uur vertrekken, teneinde ook een van de schoolgaande kinderen van de oudste dochter van Van der Werf mee te kunnen laten gaan. Voor die tijd hadden wij de motor al stiekem een paar keer gestart, wat uitstekend ging. Heyl, onze chauffeur, was in die tussentijd nog naar de zeilmaker in Grouw geweest en had zelfs nog in Leeuwarden een nieuwe loopplank gehaald. Tenslotte kwam hij uit Sneek met Hans van Wieren, die op de proefvaart de motor zou bedienen.

Het gehele personeel van Van der Werf had vrij, behoudens dan het leggen van de laatste hand aan de boeier. De tweede zoon Ane, die in Leeuwarden les geeft en gespecialiseerd is in het meubelvak, had ook een dag vrij genomen, zodat wij met de scheepsbouwer en zijn vrouw, de zuster en de oudste dochter van de scheepsbouwer met haar 3 kinderen en het personeel, totaal 12 mensen aan boord om half 4 de proeftocht begonnen.

pdf Waterkampioen maart 1959 nr1018 - Met de Kleine Beer van Friesland naar Rotterdam

1961

1961

1961: Wedstrijd op de Nieuwe Waterweg van KR&ZV "De Maas"

2000

maart 2000

maart 2000: SSRP Jaarverslag 1999 - Met subsidie uit het Restauratiefonds FONV uitgevoerde restauraties van in het Stamboek ingeschreven jachten

In het SSRP jaarverslag 1999 wordt melding gemaakt van de volgende restauratie:
Niet alleen restauraties van houten schepen werden in 1999 ondersteund vanuit het restauratie fonds, maar ook de geklonken stalen boeier Kleine Beer (Van der Werf, Britswerd, 1929) werd onder handen genomen. In eigen beheer hebben Gijs van Reeuwijk en Simone Vos in de winter 1998-1999 de buitenkant van het schip gerestaureerd. Uit hoofde van zijn functie bij de Rijksdienst voor de Monumentenzorg heeft Gijs van Reeuwijk dagelijks te maken met het behoud van cultureel erfgoed. 

Een belangrijk uitgangspunt in de wereld van onroerende monumenten is dat behouden voor vernieuwen gaat. Dit heeft er onder andere in geresulteerd dat zoveel mogelijk het authentieke materiaal van de Kleine Beer is gespaard. De volgende fase (winter 1999-2000) wordt het interieur gerestaureerd. 

2001

maart 2001

maart 2001: SSRP Jaarverslag 2000 - Met subsidie uit het Restauratiefonds FONV uitgevoerde restauraties van in het Stamboek ingeschreven jachten

In het SSRP jaarverslag 2000 wordt melding gemaakt van de volgende restauratie:
Nadat in de winter 1998-1999 het exterieur van de geklonken boeier De Kleine Beer (Van der Werf, Britswerd, 1929) onder handen was genomen, is in 2000 het interieur in eigen beheer door Gijs van Reeuwijk en Simone Vos gerestaureerd. Waar mogelijk werd het oude materiaal gehandhaafd, terwijl een weliswaar gezond maar recent toegevoegd marmeren aanrecht het veld ruimde voor een authentiek gestort granito aanrecht.

2016

2016

2016: Foto's

We zijn zeer geïnteresseerd in uw opmerkingen en/of vragen over dit schip. Stuur ze ons!

Terug naar het overzicht