Dieuwertje D

Dieuwertje D

Wie van eiken hou(d)t

De exacte bouwdatum is niet bekend maar aangenomen wordt dat dit schip in 1941 door Feike Lantinga is gebouwd. Onder welke naam het schip te water is gelaten is ook niet bekend. Vele verhalen doen de ronde maar ik heb het niet op feiten kunnen terughalen. Het schijnt dat het schip op eigen risico gebouwd is gelijk met het Friese jacht “Jansje Maria”. Lantinga had hout genoeg voor het bouwen van 2 schepen. De Duitse bezetters confisqueerde vele schepen. Lantinga was bang zijn schip kwijt te raken aan de Duitsers en liet het afzinken.

De naam Dieuwertje D komt van Dieuwertje Dykema. Dit was mogelijk de schuilnaam van een vrouwelijke verzetsstrijdster Esmée Adrienne van Eeghen. De oorspronkelijk uit Amsterdam afkomstige Esmée hielp in Amsterdam al mee met het onderduiken van Joodse studenten. Toen zij in Friesland in het verzet kwam heeft ze zich daar gevestigd. In het verzet werd zij gebruikt als koerier. Haar koelbloedigheid en charmes waren geducht. Het is bekend dat zij geheel zelfstandig wapentransporten uitvoerde. Ze kreeg de opdracht in contact te komen met een Duitse officier van de Siegerheitsdienst (SD). Gebruikmakend van haar charmes wist zij hierin te infiltreren.

Later kreeg zij een liefdesrelatie met een andere Duitse officier en ging met hem samenwonen. Dit was niet met haar rol binnen het verzet te combineren en zij kwam in opspraak. Deze gebeurtenissen inspireerde scenarioschrijver Gerard Soeteman voor de film “Zwartboek”. Dit is geen waargebeurd verhaal maar samengesteld uit waargebeurde feiten. Hierin heeft het verhaal van Esmée van Eeghen / Dieuwertje Dykema model gestaan voor de rol van Rachel Stein / Ellis de vries. In een scene uit deze film wordt een boerderij door een vliegtuig beschoten. Een van de bommen mist z'n doel en komt vlak naast een zeilboot terecht waar Ellis de Vries in zat. In de film is het een BM, maar volgens het verhaal was het de Boeier Dieuwertje D. Het scheepje heeft, herleidend naar déze gebeurtenis, haar naam gekregen.

Eigenschappen

Plaquette nummer:247 Zeil nummer: RD69
Categorie:A Tekening nummer:
Type:Boeier

Bouw

Bouwjaar:1941 Ontwerper:
Werf:F. Lantinga Werf plaats:IJlst
Motor:Inbouw Motor type:BMW 7 pk, 1977
Materiaal romp:Eikenhout Materiaal kajuit:Eikenhout
Materiaal zeil:Dacron
Onderwaterschip: Kiel:

Afmetingen

Lengte stevens:6,10 m Breedte berghout:2,63 m
Diepgang:0,55 m Masthoogte water:9,50 m
Oppervlakte grootzeil:16,38 m2 Oppervlakte fok:8,32 m2
Oppervlakte botterfok:0,00 m2 Oppervlakte kluiver:0,00 m2
Oppervlakte totaal:24,70 m2 Oppervlakte overig:0,00 m2

Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip

1941 – onbekend De Ronde Bresser
1962 – onbekend L. de Jong, Spijk (ZH) ( Dieuwertje D)
1963 – 1969 F.W. Frets, Oegstgeest ( Dieuwertje D)
1969 – 1976 R.R.G.M. v.d. Schoot , Hillegom ( Dieuwertje D)
1976 – 1985 G.F. Kok , Haarlem ( Dieuwertje D)
1985 – 1990 M.H. Rutgers, Ravestein ( Dieuwertje D)
1990 – 1993 E. Wingelaar, 's Gravenhage ( Dieuwertje D)
1993 – 2003 T. v.d. Heijden, Breda ( Dieuwertje D)
2003 – 2004 J. en M. Feijen, Hoorn ( Dieuwertje D)
2004 – Nu (laatst bekend) H.G. Dürsch, Lingen ( Dieuwertje D)

Geschiedenis

1978

juli 1978

juli 1978: Restauratie door Erik Slagmolen

In 1978 is de Dieuwertje D uitgebreid gerestaureerd door Erik Slagmolen op de werf 't Kromhout in Amsterdam. een bericht daarvan verschien in de tweede jaargang van de Spiegel der Zeilvaart in juli 1978.

1987

8 april 1987

8 april 1987: Brief Fries Scheepvaart Museum aan eigenaar M.H. Rutgers

1991

25 januari 1991

25 januari 1991: Brief Fries Scheepvaart Museum aan eigenaar E. Wingelaar

2005

2005

2005: De Dieuwertje D in het boek van Dr. Ir. J. Vermeer

In het standaardwerk 'De Boeier' heeft Dr. Ir. J. Vermeer getracht de geschiedenis van de boeier 'Dieuwertje D' te reconstrueren. Hij schrijft: In 1960 komt de boeier "Dieuwertje D" voor het eerst voor in de schepenlijst van de Stichting Stamboek Ronde en Platbodemjachten, plaquettenummer 247, eigenaar L. de Jong te Rotterdam; bouwer en bouwjaar staan dan vermeld als onbekend. Bij de KVNWV was het scheepje als wedstrijdjacht geregistreerd onder nummer 69OC. Hoe lang de heer De Jong de boeier toen reeds in bezit had is onbekend. Twee jaar later meldt hij hem verkocht te hebben109; de nieuwe eigenaar is dr F.W. Frets, zenuwarts te Oegstgeest.

pdf Boek Vermeer - Boeier Dieuwertje D

2012

31 december 2012

31 december 2012: Restauratie door Pier Piersma in Heeg

Restauratie

Pier Piersma is in 2009 met de restauratie van de Dieuwertje D begonnen. De afronding daarvan vond plaats in 2013.

2013

8 februari 2013

8 februari 2013: Tijdens Boot Holland 2013 is de boeier geschouwd door de Criterium Commissie van de SSRP

De Dieuwertje D is in het kader van de her-inschrijving in het Stamboek, geschouwd bij de presentatie van het schip op Boot Holland, na een grondige restauratie. Ze is ingedeeld in Categorie A.

november 2013

november 2013: Spiegel der Zeilvaart: Diewertje D, boeier met verzetsverleden?

In 1959, een paar jaar na de oprichting van het Stamboek Ronde en PIatbodemjachten, wordt er een boeier aangemeld waarover eigenlijk niets bekend is. Behalve de naam dan, die luidt Dieuwertje D. en verwijst naar een verzetsvrouw uit de Tweede Wereldoorlog. Pier Piersma rondde onlangs een complete restauratie af, zodat het scheepje nu weer in volle glorie schittert op het water.

Peter Tolsma zocht (voor zover mogelijk) de geschiedenis van de boeier uit nadat het schip in de zomer van 2013 weer te water werd gelaten, na de (totaal) restauratie, die in een aantal jaren is uitgevoerd.

pdf SdZ November 2013 nr09 - Dieuwertje D Boeier met verzetsverleden

Reactie op het artikel in de SdZ van Peter Tolsma

Kleine correctie, ik denk dat de eigenaren in 1941 niet twee heren de Ronde en Bresser waren maar één, namelijk de Ronde Bresser. In de jaren 90 was een Nic de Ronde Bresser bestuursvoorzitter van HBG. Ik weet niet of hij nog leeft maar de RB genoemd in het artikel zou wel eens zijn vader geweest kunnen zijn. Ik dacht dat deze in Wassenaar woonde.
RvdB

Heeft u vragen en/of opmerkingen?

Terug naar het overzicht