Maaike

Maaike Onder handen

Dr. Ir. J. Vermeer schrijft in zijn boek "Het Friese jacht":
De 'Maaike' is waarschijnlijk gebouwd als open jacht. De gepiekte bouw met grote vlaktilling, het grote aantal smalle huidgangen, het originele snijwerk op de boeisels, alsmede een bewaard gebleven oud breed tjotterroer, dat volledig overeenkomt met de roeren van de door Eeltje Holtrop van der Zee gebouwde 'fjouwerachten', pleit voor de Jouwster herkomst.

De 'Maaike' is mogelijk gebouwd in 1886.

Eigenschappen

Plaquette nummer:103 Zeil nummer:
Categorie:R Tekening nummer:
Type:Fries jacht

Bouw

Bouwjaar:1886 Ontwerper:E. Holtrop van der Zee
Werf:E. Holtrop van der Zee Werf plaats:Joure
Motor:Inbouw Motor type:
Materiaal romp:Eikenhout Materiaal kajuit:Eikenhout
Materiaal zeil:Dacron
Onderwaterschip:Gepiekt Kiel:

Afmetingen

Lengte stevens:5,53 m Breedte berghout:2,55 m
Diepgang:0,50 m Masthoogte water:8,00 m
Oppervlakte grootzeil:0,00 m2 Oppervlakte fok:0,00 m2
Oppervlakte botterfok:0,00 m2 Oppervlakte kluiver:0,00 m2
Oppervlakte totaal:0,00 m2 Oppervlakte overig:0,00 m2

Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip

1963 – 1975 P.C.C. van Vloten, Wassenaar ( Maaike)
1975 – 1979 H. Posthuma, Leeuwarden ( Maaike)
1978 – 2003 E.H. Bos, Nunspeet ( Maaike)
2003 – Nu (laatst bekend) P.P. Piersma, Heeg ( Maaike)

Geschiedenis

1967

12 juni 1967

12 juni 1967: Leeuwarder Courant: Prachtige restauratie Boeiertje Maaike door H. Posthuma

Scheepje van Aukebaes dank zij vakwerk van Leeuwarder amateur weer als nieuw

Alles was rot aan dat scheepje, maar ik wilde het hebben. Ik was er beroerd van toen ik het zag liggen, zo mooi was het. Toen ik het had was ik de wereld te rijk. 's Avonds kwamen we thuis, mijn dochter en ik; we hadden de koop gesloten. En mijn vrouw zei onmiddellijk: ik merk het al, je hebt weer een boot gekocht. En tot mijn dochter: nou is je vader weer een paar jaar van de kaart. Dat klopte wel. Ik heb twee winters en een zomer aan het schip gewerkt. Al mijn vrije tijd, en nog wat heel andere uren ook, zijn er aan besteed. Ik heb het roken er aan moeten geven. Anders hield ik het niet vol. Het was "een bealch fol wurk".

Dit vertelde de bekende autospuiter H. Posthuma uit de Verlengde Schrans in Leeuwarden, die ongeveer vijf jaar geleden al van zich deed spreken door de prachtige restauratie van de Tsjits, een in 1868 door Eeltsjebaes gebouwde tjotter. Die prestatie heeft hij thans nog overtroffen met de restauratie van het boeiertje Maaike, dat volgens de heer Posthuma een van de laatste laatste schepen van Aukebaas is.

Lofwerk

De heer Posthuma kocht een scheepje een paar jaar geleden van ir. P. C. C. van Vloten, die toen in Grouw woonde. De boeier was zwartgeteerd en verkeerde in een deplorabele toestand. Nu is het scheepje weer als nieuw en ziet het er voortreffelijk uit. Het is versierd met veel en fraai lofwerk, zoals het houtsnijwerk op deze schepen heet, en tot in de kleinste details zijn de onderdelen in de originele staat gemaakt. Het enige nieuwerwetse aan de Maaike is de vijf pk Penta benzine binnenboordmotor met de elektrische (dyna)startinrichting. 
Conform de wijze waarop de oude Friese scheepsbouwers hun produkten versierden is de Maaike verfraaid. Deze verfraaiingen zijn voor een groot deel ook het werk van de heer Posthuma. Het lofwerk van bedel- en hennebalk is origineel, maar hij sneed zelf het mooie roerleeuwtje, de mastwortel, het lofwerk op het boeisel en bijvoorbeeld de versieringen van de kluisborden en beretanden.

Ik moest eigenlijk een nieuw schip om de gaten heen bouwen

Dagenlang werkte de heer Posthuma aan de nieuwe zwaarden, het maken van mast, giek en gaffel en vele weken kostte hem de restauratie van de romp. Ik moest eigenlijk een nieuw schip om de gaten heen bouwen, vertelt hij. De helft van het aantal inhouten en leggers is nieuw, op een paar stukjes na het berghout ook en verder zijn boeisel en roer volkomen nieuw. Een groot karwei was het aanbrengen van de boegen. Ik brandde ze zelf in de vorm en het was allemaal prachtig, edel werk. Dit is voor mij ontspanning geweest. Maar je moet nooit vooruitzien en denken: wat is er nog veel te doen. Je moet genieten van wat je klaar hebt en je moet nooit de weg van de minste weerstand kiezen.

„Antiek hout"

Alleen al om aan het goede hout komen kostte mij een heleboel moeite. Maar het lukte mij een fikse partij „antiek" hout uit de zeventiende eeuw te kopen, prachtig materiaal, zoals je nu nergens meer vindt. Het komt uit de afgebroken kerk van Wijtgaard en van het orgel uit de kerk te Stiens. Als men in het vooronder tegen het dek kijkt, ziet men daar nu twee panelen, één met een apostelfiguur en de ander met een christusbeeld.

Smeedwerk

Voor het smeedwerk werd een „ouderwetse smid genomen, Sybren Zwart uit Warga. Hij smeedde het zwaardbeslag, het helmhout, de scepters, de schootoverloop, de botteloef en dergelijke. Zeilmaker Wagenaar uit Leeuwarden maakte de zeilen, ook al helemaal in de originele uitvoering.

Tewaterlating

Vol trots - volkomen gerechtvaardigd - laat de heer Posthuma ons zijn Maaike zien en met enthousiasme vertelt hij over zijn werk. Hij toont ons de nieuwe trommelstok met scheerhout en komt aandragen met de oude schootblokken met het buitenbeslag. Ik heb mij altijd al in dit soort schepen geïnteresseerd, zegt hij. Als jongen kocht ik die klompen, die goed rond van voren waren, zodat ik er later een mooi scheepje van kon maken. Friese jachten en boeiers vond ik altijd al prachtschepen. En deze Maaike is een juweeltje. In dit schip „leeft" alles; er zit geen dode hoek in.
Vorige week is dit fraaie „levende" scheepje te water gegaan. De watersporters zullen het dus wel eens te-genkomen. Als zij dan hun bewonderende blikken over de fraaie lijnen laten dwalen past hun natuurlijk ook bewondering voor de man, die dank zij veel vakmanschap liefde en doorzettings vermogen de karakteristieke vloot van ronde en platbodemjachten met dit „nieuwe" boeiertje verrijkte.

1979

12 februari 1979

12 februari 1979: Eigenaar E.H. Bos meldt de 'Maaike aan voor inschrijving in het Stamboek

Bijschrift op foto: 'Maaike' na 1978
Bijschrift op foto: 'Maaike' na 1978
Foto ook na 1978
Foto ook na 1978

1992

1992

1992: De 'Maaike' in het boek 'Het Friese Jacht' van Dr. Ir. J. Vermeer

Technische gegevens

Hoofdafmetingen

  • Lengte over de stevens   5,55 m
  • Grootste breedte over de berghouten   2,73 m
  • Holte op het grootspant    1,18 m

Bijzonderheden

  • kielbalk, later aangebracht
  • over de gehele lengte gepiekt
  • vlaktilling 14 °
  • kielgang + 9 huidgangen
  • hoog voordek, geen bedelbalk (meer)
  • houtsnijwerk slechts gedeeltelijk oud.

2014

2014

2014: De 'Maaike' op Boot Holland 2014

Pier Piersma presenteerde een gedeeltelijk gerestaureerde 'Maaike' op Boot Holland.

Heeft u vragen en/of opmerkingen?

Terug naar het overzicht