Windbreker

Windbreker

Elke nieuwbouw opdracht verdient het predicaat “bijzonder”. Bij alle opdrachten die de werf ontvangt is er sprake van een samenspel tussen bouwer en opdrachtgever, resulterend in een bijzonder en uniek product dat voldoet aan de wensen van de toekomstige eigenaar. Het bouwen van een houten schip is het inspelen op het gevoel dat hoort bij de “Lifestyle” van de opdrachtgever. Een prachtig voorbeeld daarvan is het Friese jacht 'Windbreker' dat in 2003 door Jachtwerf Brandsma in Rohel is gebouwd.

Ontwerp van Robin van Son

Hij droomde al vroeg van het tekenen en bouwen van schepen. Dat het ronde schip daarvoor model stond is niet verwonderlijk. De vloot van de familie van Son bestaat naast een Friese zeilschouw, gebouwd door Brandsma in Augustinusga (Rohel) en twee Friese jachten. De Holland, ooit als Fries jacht door Lantinga in IJlst gebouwd,is later verbouwd tot boeier, maar door de familie bij Brandsma weer in oude luister hersteld. Daarnaast kochten ze de Frisia, het enige overgebleven jacht van de hand van Eeltje Holtrop van der Zee in particuliere handen.

Na jaren zeilervaring in deze schepen is hij zijn ideale Friese jacht gaan tekenen. Diverse ontwerpen werden in het groot op de muur geplakt. Elke keer in het voorbijlopen beoordeelde hij ze en bracht hier en daar veranderingen aan. Voor hem de gewoonste zaak van de wereld als jarenlang professioneel ontwerper bij Amels in Makkum, waar hij mee tekende en rekende aan diverse megajachten.

Ondertussen bouwde Bein Brandsma aan het Prinses Margrietkanaal in Augustinusga zijn prachtige houten schepen. Vollenhovense bollen, kotters, Staverse jollen, Collin Archer’s en zelfs een grote houten logger liet hij te water. Toen kwam Jeroen van der Wind langs: ik wil dat jij een Fries jacht voor mij bouwt! Bein accepteerde de opdracht maar onder de voorwaarde dat Robin het jacht zou tekenen. Zo ontstond een uniek driemanschap, de tekenaar, de bouwer en de toekomstige eigenaar. Robin’s tekeningen waren het begin, een afgeleid halfmodel lieten de lijnen zien en een (modern) computermodel completeerde de uitwerking van de ideeën.

Vorm en lijnen

De lijnen moeten vloeiend stroken, dat is het ultieme doel, maar je werkt bij de bouw wel met hout; een natuurlijk materiaal met soms een eigen wil. Dat moet je proberen in die vorm te krijgen die jij voor ogen hebt. Daar komt vakmanschap bij om de hoek kijken. Het samenspel tussen ontwerper en bouwer. Nadat Robin het definitieve lijnenplan had gemaakt, Bein de spanten volgens tekening had opgesteld, werden samen alle gangen uitgestrookt. Praktisch alles klopte, alleen in kop en kont werden handmatig nog een aantal correcties doorgevoerd naar tevredenheid van iedereen.
Robin is heel duidelijk over de vorm van een schip. Hij vindt dat de vorm moet intrigeren. Moet uitnodigen, zelfs dwingen tot het steeds weer opnieuw kijken. Een prachtig, vloeiend gelijnd schip spreekt tot de verbeelding. En wat mooi is kan ook snel zijn. Dat heeft de praktijk al vaker uitgewezen.

Het resultaat van de samenwerking is het Friese jacht de ‘Windbreker’ geworden. Op en top een fraai maar ook snel schip. Het is een jacht geworden dat in wedstrijden mee kan doen in de voorste gelederen. Voor Robin van Son als ontwerper de uitkomst van een droom, voor Bein Brandsma als bouwer het bewijs van zijn vakmanschap en voor Jeroen van der Wind als eigenaar een jacht dat alom bewondering oogst. Een modern houten schip, goed te onderhouden en met een hele grote knipoog naar het verleden.

Filosoferen

Als je Robin en Bein zou vragen een exacte kopie te bouwen, krijg je als antwoord dat dat niet mogelijk is. Wel ontstaat er een jacht dat veel kenmerken van de ‘Windbreker’ zal hebben (tenslotte herken je aan ieder schip de ontwerper/bouwer). Maar op diverse details zal het gaan afwijken. Je werkt met hout als natuurproduct en tijdens de bouw kan het misschien nog vloeiender, nog mooier.

Kan de ‘Windbreker’ de vergelijking met de geesteskinderen van meesterbouwer Eeltje Holtrop van der Zee doorstaan? Als je het aan Robin vraagt, zeker! De schepen die er nu nog van de hand van Eeltjebaes varen zijn zeker de mooiste die hij heeft gebouwd. Een reden om ze te bewaren voor het nageslacht? Van de grote aantallen schepen die hij heeft gebouwd, zijn er echter vast ook minder geslaagde geweest. Maar die zijn niet bewaard gebleven.

Eigenschappen

Plaquette nummer:1995 Zeil nummer: RC20
Categorie:D Tekening nummer:
Type:Fries jacht

Bouw

Bouwjaar:2003 Ontwerper:R. van Son
Werf:Jachtwerf Brandsma Werf plaats:Rohel
Motor:Inbouw Motor type:Nanni 15pK
Materiaal romp:Eikenhout Materiaal kajuit:
Materiaal zeil:Dacron
Onderwaterschip:Rond Kiel:Kielbalk

Afmetingen

Lengte stevens:7,05 m Breedte berghout:3,04 m
Diepgang:0,55 m Masthoogte water:12,00 m
Oppervlakte grootzeil:31,75 m2 Oppervlakte fok:17,62 m2
Oppervlakte botterfok:0,00 m2 Oppervlakte kluiver:0,00 m2
Oppervlakte totaal:49,37 m2 Oppervlakte overig:0,00 m2

Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip

2004 – Nu (laatst bekend) J. van der Wind, Arnhem ( Windbreker)

Geschiedenis

2003

2003

2003: Nieuw Fries jacht op stapel bij Jachtwerf Brandsma in Rohel

Op de website van Jachtwerf Brandsma staat een uitgebreid fotoverslag van de bouw en eerste vaartochten vanaf 2004.

2004

juli 2004

juli 2004: Robin van Son: Ik ben gefascineerd door lijnen

In 2003 toonde een debutante haar elegante lijnen tijdens een wedstrijd op het Slotermeer. Het was de zeven meter lange Windbreker, een Fries Jacht gebouwd bij Jachtwerf Brandsma in Augustinusga en ontworpen door Robin van Son. Het nieuwe scheepje van eigenaar Jeroen van de Wind kreeg van vele kanten lof en bewondering.

Robin vertelt: 'Voordat de opdracht kwam had ik de drang een Fries jacht te tekenen. Ik was al bezig met ontwerpjes te maken. Ik tekende gewoon de contouren op A4 calques. Ik plakte ze tegen de muur, liep er langs en dacht het moet nog een beetje anders. Ik heb dat net zolang gedaan tot ik het idee had: dat is het. Zo ontstond er iets waarvan ik dacht zo is het goed. Ik ging er mee verder en tekende het bovenaanzicht en de spanten. En dan denk je: ik wil dat ook wel even in mijn hand houden. Een reden om een halfmodel te maken. Op het halfmodel vond ik het boeisel nog te recht. Maar de zomer kwam eraan en mijn droom werd opzij gelegd. Toen belde Bein Brandsma met de mededeling. Ik heb gesproken met Jeroen van de Wind hij is geïnteresseerd in een Fries jacht van zeven meter, kom eens langs.

In de Spiegel der Zeilvaart van Juli-Augustus is een uitgebreid interview met de ontwerper, Robin van Son, opgenomen.

pdf Spiegel der Zeilvaart Juli-Augustus 2004 nr06 - Robin van Son: Ik ben gefascineerd door lijnen

2005

juli 2005

juli 2005: SSRP bijlage Spiegel der Zeilvaart: Het bouwen van een Fries jacht is emotie

Scheepsverhalen ter gelegenheid van het 50 jarig bestaan van de SSRP

In 2005 is bij de Spiegel der Zeilvaart van juli-augustus nummer 6 een Bijlage gepubliceerd met de titel "SSRP 50 jaar". In deze bijlage zijn tien verhalen "scheepsverhalen" opgenomen, handelend over een aantal in het Stamhoek geregistreerde schepen en hun eigenaren. Om u enig inzicht te geven in de veelheid en diversiteit van scheepstypen, die we kennen in deze behoudsorganisatie, hebben we een aantal veel op de Nederlandse wateren rondvarende voorbeelden daaruit gedestilleerd. Dit verhaal is er één van.

Dromen van het tekenen en bouwen van schepen

Aan het woord is Robin van Son. Hij droomde al vroeg van het tekenen en bouwen van schepen. Dat het ronde schip daarvoor model stond is niet verwonderlijk. De vloot van de familie van Son bestaat naast een Friese zeilschouw, gebouwd door Brandsma in Augustinusga (Robe') en twee Friese jachten. De Holland, ooit als Fries jacht door Lantinga in IJlst gebouwd, is later verbouwd tot boeier, maar door de familie bij Brandsma weer in oude luister hersteld.
Na jaren zeilervaring in deze schepen is hij zijn ideale Friese jacht gaan tekenen. Diverse ontwerpen werden in het groot op de muur geplakt. Elke keer in het voorbijlopen beoordeelde hij ze en bracht regelmatig veranderingen aan. Een ingewikkelde maar ook boeiende bezigheid voor de professionele ontwerper, werkzaam hij Amels in Makkum. In zijn jarenlange loopbaan daar, heeft hij mee-getekend en gerekend aan ontwerpen voor diverse megajachten.
Ondertussen bouwde Bein Brandsma in Augustinusga zijn prachtige houten schepen. Vollenhovense bollen, kotters, Staverse jollen, Colin Archer's en zelfs een grote houten logger liet hij te water. Toen kwam Jeroen van der Wind langs: ik wil dat jij een Fries jacht voor mij bouwt! Bein accepteerde de opdracht maar onder de voorwaarde dat Robin het jacht zou tekenen. Zo ontstond een uniek driemanschap, de tekenaar, de bouwer en de toekomstige eigenaar. Robin's tekeningen waren het begin en een uitgewerkt computermodel completeerde de uitwerking van zijn ideeën. Een afgeleid halfmodel liet vervolgens de fraaie lijnen zien.

Windbreker in aanbouw
Windbreker in aanbouw

Het samenspel tussen ontwerper en bouwer.

Nadat Robin het definitieve lijnenplan had gemaakt, Bein de spanten volgens tekening had opgesteld, werden samen alle gangen uitgestrookt. Praktisch alles klopte, alleen in kop en kont werden handmatig nog een aantal correcties doorgevoerd naar tevredenheid van iedereen. Er is geen computerprogramma in staat om op dat punt het oog en het gevoel van de ontwerper te vervangen. Robin is heel duidelijk over de vorm van een schip. Hij vindt dat de vorm moet intrigeren. Moet uitnodigen, zelfs dwingen tot het steeds weer opnieuw kijken. Een prachtig, vloeiend gelijnd schip spreekt tot de verbeelding. En wat mooi is kan ook snel zijn. Dat heeft de praktijk al vaker uitgewezen.
Het resultaat van de samenwerking is het Friese jacht de 'Windbreker' geworden. Op en top een fraai, maar ook snel schip. Het is een jacht geworden dat in wedstrijden mee kan doen in de voorste gelederen. Voor Robin van Son als ontwerper de uitkomst van een droom, voor Bein Brandsma als bouwer het bewijs van zijn vakmanschap en voor Jeroen van der Wind als eigenaar een jacht dat alom bewondering oogst. Een modern houten schip, goed te onderhouden en met een hele grote knipoog naar het verleden.

Vergelijking met de geesteskinderen van meesterbouwer Eeltje Holtrop van der Zee

Kan de 'Windbreker' de vergelijking met de geesteskinderen van meesterbouwer Eeltje Holtrop van der Zee doorstaan? Als je het aan Robin vraagt, zeker! De schepen die er nu nog van de hand van Eeltjebaes varen, zijn zeker de mooiste die hij heeft gebouwd. Misschien een reden om ze te bewaren voor het nageslacht? Van de grote aantallen schepen die hij heeft gebouwd, zijn er echter vast ook minder geslaagde geweest. Maar die kennen wij helaas niet.
Het geheel overdenkend komt Bein tot de conclusie dat het jammer is, dat er tien jaar geleden niet een Jeroen is gekomen, die het aandurfde om met Robin en hem in zee te gaan om zo op een moderne manier een kwalitatief goed schip te bouwen. Dan hadden er misschien meer jachten van dit kaliber gevaren. Voor de bouwer geldt nu dat de drive onverminderd groot is, maar de jaren toch wel beginnen te tellen.

pdf Spiegel der Zeilvaart: Bijlage in het kader van het 50 jarig bestaan van de Stichting Stamboek Ronde en Platbodemjachten

We zijn zeer geïnteresseerd in uw opmerkingen en/of vragen over dit schip. Stuur ze ons!

Terug naar het overzicht