De Liefde
Jan Kooijman vertelt van zijn gesprekken met Arie de Boer, de autoriteit op het gebied van Lemsteraken:
Het resultaat van onze vele gesprekken was dat het plan ontstond om een kleine Lemsteraak te bouwen met alle goede eigenschappen van het type, doch in handzame afmetingen voor een klein gezin. Uit de tekeningenvoorraad van Arie de Boer kwam een potloodtekening uit 1912 van een aakje dat schitterend voor het doel paste: een vissersscheepje van 8,25 meter gebouwd voor visser J. Steenstra. Kooijman en de Vries kocht toen van Arie de Boer de exclusieve rechten voor de seriebouw van dit scheepje, waarbij de afspraak werd gemaakt, dat de oorspronkelijke afmetingen ook iets vergroot zouden kunnen worden.
De Lemsteraak 'De Liefde' is een 9.10 meter versie en in 1977 gebouwd door Kooijman en de Vries in Deil. Opdrachtgever was B.G.W. Hamersma uit Leeuwarden. De aak is onder de naam 'Elisabeth' te water gelaten. Ze heeft de eerste twee jaar alleen op de motor gevaren. In 1979 is ze onder zeil gekomen en in 1988 is er een kluiverboom geïnstalleerd.
Het vergroten of verkleinen van de tekening van een schip
Als een schip op het punt van de grootste breedte dwars wordt doorgesneden dan geeft dat het zogenaamde grootspant. De vorm daarvan is in hoge mate bepalend voor het karakter van het schip. Als namelijk eenmaal de vorm van het grootspant is vastgelegd, dan heeft dat bepaalde consequenties voor de rest van de lijnen en daarmee ook voor het totale karakter van het schip.
Naar dezelfde 8,25m tekening, doch slechts in een 5% vergroting, zijn aanvankelijk door Kooijman en de Vries eveneens enkele exemplaren van 8,60m gebouwd. Zij werden later door de 9,10 meter-versie opgevolgd, omdat deze laatste meer ruimte bood.
Eigenschappen
| Plaquette nummer: | 2063 | Zeil nummer: | VC415 |
|---|---|---|---|
| Categorie: | D | Tekening nummer: | |
| Type: | Lemsteraak |
Bouw
| Bouwjaar: | 1977 | Ontwerper: | A. de Boer |
|---|---|---|---|
| Werf: | Kooijman & De Vries | Werf plaats: | Deil |
| Motor: | Inbouw | Motor type: | |
| Materiaal romp: | Staal | Materiaal kajuit: | Staal |
| Materiaal zeil: | Dacron | ||
| Onderwaterschip: | Rond | Kiel: |
Afmetingen
| Lengte stevens: | 9,10 m | Breedte berghout: | 3,50 m |
|---|---|---|---|
| Diepgang: | 0,77 m | Masthoogte water: | 0,00 m |
| Oppervlakte grootzeil: | 26,60 m2 | Oppervlakte fok: | 13,70 m2 |
| Oppervlakte botterfok: | 20,00 m2 | Oppervlakte kluiver: | 12,00 m2 |
| Oppervlakte totaal: | 72,30 m2 | Oppervlakte overig: | 0,00 m2 |
Tot nu toe bekende eigenaren en namen van het schip
| 1977 – 1998 | B.G.W. Hamersma, Leeuwarden ( Moriaen) |
|---|---|
| 1999 – 2002 | Dhr. van der Zigtenhorst, Zaltbommel ( Moriaen) |
| 2003 – 2006 | P. Licht, Lelystad ( Juust) |
| 2006 – 2019 | E.H.I.M. Valkonet, Ursem ( De Liefde) |
| 2019 – Nu (laatst bekend) | J.J. Giliam, Leiden ( De Liefde) |
Geschiedenis
1979
april 1979
april 1979: Tijdschrift "Watersport": Nabeschouwing Hiswa - Klassieke jachten
Aan het programma van Kooijman en de Vries Jachtbouw BV werd een nieuw type toegevoegd: een 9.10 m Lemsteraak. De lijnen van dit ronde jacht zij van ontwerper A. de Boer uit Lemmer en naar deze lijnen werd in 1912 nog een aak voor een visserman gebouwd.
Vorig jaar september werd na een gedegen voorbereiding een serie van 15 van deze jachten opgezet. Een hele lef, maar het resultaat mag er zijn. We zien een slank lijnend aakjacht met doorlopende kiel, bij de voorsteven uitlopend in een loefbijter. Een geveegd achterschip en de spantvorm is werkelijk helemaal rond! De zware „vlak"platen van 10 mm zijn rond gezet en met hoge langsverstijvingen, spanten en schotten is een zeer hecht geheel ontstaan. In tegenstelling tot de meeste typen gebouwd bij deze werf heeft men de opbouw tot voorbij de mast laten doorlopen om zoveel mogelijk leefruimte te krijgen in het voorschip. Het kajuitdak is van voor tot achter zadeldakvormig om in het loopgedeelte maximale hoogte te benutten.
Er zijn diverse inrichtingen mogelijk. Het getoonde interieur sprak ons erg aan. Een L-vormige kom-buis aan bb. een L-bank ervoor en aan stuurboord een oliegoedruimte en kaartentafel en een sofabed. De doorgang naar voren in het mastschot is vernuftig met een extra opening aan stuurboord zodat van achter naar voren de ruimtewerking in stand is gehouden. In het voorschip een tweepersoonskooi aan bb, een dwarskooi en een langskooi aan bb. Onder de ruime zelflozende kuip kan een twee en drie cilinder motor worden ingebouwd.
2018
2018
2018: De Lemsteraak 'De Liefde'
2026
22 juni 2026
22 juni 2026: E-mail van Mischa Hamersma (zoon van de opdrachtgever)
Leuk om de boot van mijn vader terug te zien, helaas leeft mijn vader al een behoorlijke tijd niet meer (Bert G. W. Hamersma), hij is in 2016 overleden. Erg jammer dat hij hem niet meer heeft kunnen zien, hij was de 'Elisabeth' (zo heeft de “De Liefde” altijd geheten vanaf 1977) helemaal uit het oog verloren.
Ik heb nog even gekeken in de fotoboeken namelijk waar de datums nog op de achterkant staan. De Elisabeth is wel in 1979 onder zeil gekomen, daarvoor voeren we eerst alleen nog met motor. Vanaf 1980 ongeveer ben ik zelf ook altijd bezig geweest om de boot te onderhouden, vele liters verf en lak hier op aangebracht en veel geschuurd..
In 1988 heb ik een kluiverboom met beslag en verstaging aan mijn vader gegeven. En vanaf dat moment had de Elisabeth dus een kluiverboom. In 1998/99 werd de 'Elisabeth' verkocht. De naamborden zijn er vanaf gehaald en hangen nog steeds bij mijn moeder thuis aan de muur.