Scheepswerf Moed en Trouw - P. Verras Paal/Walsoorden

Verras is een echt Zeeuws familiebedrijf (5 generaties) die vroeger in De Paal de werf hadden, en later, bij het droogleggen van het verdronken land van Saeftinghe, verhuisd zijn naar Walsoorden. Deze vijf generaties scheepsbouwers zorgden ervoor, dat de Paal en Zeeuws Vlaanderen en Verras een bekende en gewaardeerde klank hebben behouden in de kringen van vissers, schippers en liefhebbers van de traditionele zeilvaart.

Graauw, een dorp vlakbij Hulst, herbergde rond 1830 vele schepen. Een verzandende Graauwse kaai vroeg om vervanging. De schippers ontdekten de Paal, dat ook nog gunstiger gelegen was, aan de Westerschelde.
Het gehucht kende geen eigenlijke haven, maar men improviseerde met palen, een meer-mogelijkheid zodat laden en lossen van goederen mogelijk werd. Wellicht vinden we hier de oorsprong van de naam de Paal, of Paalen, zoals het indertijd bekend stond. De verhuizende schippers namen hun scheepsteken "Gra" mee naar de Paal. Dit had tot gevolg dat de Paal nooit een eigen teken kreeg. De ontwikkeling van de scheepvaart en de visserij op het eind van de negentiende eeuw betekent meer dan alleen maar enkele schepen die vanaf dat moment vanuit de Paal zee kiezen, in plaats vanuit de Graauwse Kaai. Op het eind van de 19e eeuw en in het begin van de twintigste eeuw vinden we in Paal zeker vier bedrijven die te maken hebben met de bouw en reparatie van schepen. De werf van Pieter Verras neemt hierbij zeker de voornaamste plaats in.

De oude scheepswerf van Verras in Paal. De werfschuur bestaat nog steeds.
De oude scheepswerf van Verras in Paal. De werfschuur bestaat nog steeds.

Pieter Verras is in het jaar 1823, waarschijnlijk te Stoppeldijk, geboren. AIs beroep kiest hij het yak van scheepstimmerman. In het jaar 1867 passeert een akte bij de notaris en Pieter Verras is werfeigenaar te Paal. Naast veel reparatiewerk bouwt hij ook nieuwe houten schepen waaronder hengsten, lemmerhengsten en hoogaarsen.

Jan Verras een der zoons van Pieter Verras, volgt zijn vader op als werf'beheerder en is tevens herbergier. Onder zijn deskundige leiding lopen op de werf meer dan honderd houten schepen van stape!. Hij bouwde vooral hoogaarsen, lemmerhengsten en hengsten. Maar ook andere typen zoals schouwen, lemsteraken en botters.

Petrus Verras werd geboren in 1891 en volgt zijn illustere vader op die in 1934 is overleden. Een tijdlang werkt hij samen met zijn broer Josephus, die rond 1950 naar Koewacht vertrekt. Hij bouwt, evenals zijn vader en grootvader, volledig "in 't hout". Minstens dertig schepen van zijn hand verlaten de werf. Het waren meest hengsten en lemmerhengsten. J. van Beylen schrijft in een van zijn boeken "Het typische van de hengst is, dat dit schip alleen maar in Zeeuws Vlaanderen werd gebouwd. Voornamelijk bij De Klerk te Kruispolder en bij Verras te Paal.

Julien Verras was de oudste zoon van Petrus. Hij is de laatste beheerder van de werf "Moed en Trouw" te Paal. Hij werkte tesamen met zijn beide broers Remy en Philbert, met zijn beide zoons Piet en Adri en enkele werklieden. Tot het jaar 1970 was het bedrijf vrij succesvol in de scheepsbouw. In dat jaar werden echter de scheepshellingen en het woonhuis van Remy Verras onteigend. Tot die tijd werden er vooral stalen schepen gebouwd, veelal volgens de tekeningen van Remy Verras.

Remy Verras kocht, na de onteigening van zijn woonhuis en de bedrijfsgebouwen, een huis met pakhuizen te Walsoorden. Hij tracht een nieuw scheepsbouwbedrijf op te zetten, hetgeen lukt. Er worden weer jachten gebouwd naar tekening en ontwerp van Remy Verras.  Een fraai voorbeeld hiervan is de "Geertrui", een hoogaars rond 1937 voor de Noordzeevisserij gebouwd en nog steeds varend op de Nederlandse wateren. Ook tracht hij aan de hand van bestaande modellen die zaak op te meten en in tekening te brengen. Een voorbeeld hiervan is de GRA41, gebouwd door Petrus Verras en te bewonderen in het museum van Zierikzee. Remy bouwde verschillende stalen hoogaarsen, lemmerhengsten, schouwen, waaronder de typische Philippinse schouw.

Alle resultaten

Overzicht van schepen met SSRP-Plaquette, gebouwd door A. Verras op de werf 'Moed en Trouw' in Paal

Alle resultaten

Overzicht van schepen met SSRP-Plaquette, gebouwd door P. Verras op de werf 'Moed en Trouw' in Paal

Alle resultaten

Overzicht van schepen met SSRP-Plaquette, gebouwd door R. Verras op de werf 'Moed en Trouw' in Paal/Walsoorden

Vijf generaties Verras

In de Spiegel der Zeilvaart van augustus 1985 is het artikel 'Vijf generaties Verras' verschenen van de hand van P.J. Scheerders.

pdf SdZ Augustus 1985 nr06 - Vijf generaties Verras

Terug naar vorige pagina