Men is zoals men vaart

Het blijft een intrigerend fenomeen, dat mensen zich door de eeuwen heen afvragen ‘wie ze zijn’. Niet de mens als soort, maar de mens als individu. De individuele mens is geïnteresseerd in de vraag ‘wie hij of zij is’.
Tot in de vijftiger jaren was de karakterologie een erkend discipline binnen de psychologie, maar geldt tegenwoordig als onwetenschappelijk. In tal van magazines leeft het genre echter voort en ook bij het veranderen van organisaties en bedrijven wordt nog veel gebruik gemaakt van typeringen van medewerkers en van managers.
In de filosofie heeft Sartre korte metten gemaakt met de vraag ‘wie ben ik?’ Achter het antwoord dat iemand geeft verbergt zich een schaduw, het onkenbare werkelijke ik, dat nadenkt over wat er gezegd wordt (Sartre: La transcendance de l’ego).
Voor de 19e eeuwse materialistische filosoof Ludwig Feuerbach was de vraag naar de mens te beantwoorden met: ‘man ist was man isst’.
Enkele decennia later werkte Marx deze benadering uit tot het historisch materialisme. Hoe je denkt, wordt bepaald door je maatschappelijk-economische situatie, door je maatschappelijke positie. Ook moderne psychologen zien de mens vooral bepaald worden door externe omstandigheden.
Als je wilt weten wie je bent, kan je dus onderzoeken hoe je leeft, hoe je consumeert, en dat laatste in ruime zin. Als ik me hier beperk tot mensen die recreatief het water op gaan, dan zou hun identiteit dus min of meer af te lezen zijn van de wijze waarop zij dat graag doen.
Waarbij opgemerkt, dat het gedrag van mensen wisselt per situatie en afhankelijk is van de functie die zij vervullen in situaties. Ik toon daarom wat plaatjes met een algemene karakteristiek:

Passief ontvangend of actief ondernemend